ترویج علم

ترویج علم

بررسی کیفیت نگارش مقالات علمی دانش‌آموزان دوره متوسطه: تحلیلی بر آثار پنج‌ساله جشنواره علمی پژوهشی کشور در رشته نجوم

نویسندگان
1 دکتری نجوم و اختر فیزیک، قطب کشوری نجوم ناحیه هفت آموزش و پرورش، مشهد، ایران.
2 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، دانشگاه زابل، ایران
3 کارشناسی ارشد فیزیک هسته‌ای، آموزش و پرورش ناحیه ۳، مشهد، ایران
10.22034/popsci.2025.485240.1369
چکیده
هدف: این پژوهش به منظور شناسایی و تحلیل مشکلات نوشتاری مقالات علمی دانش‌آموزان متوسطه، ارزیابی کیفیت نوشتاری آن‌ها و ارائه راهکارهای برای بهبود وضعیت انجام شد.
روش: مطالعه حاضر با بهره‌گیری از روش توصیفی–تحلیلی و با رویکرد ترکیبی، به تحلیل محتوای ۱۰۰ مقاله منتخب از میان ۵۰۴ مقاله بایگانی ‌شده در قطب کشوری نجوم پرداخت. به‌منظور ارزیابی کیفیت نگارش، هفت شاخص شامل ساختار، واژگان، جمله‌پردازی، پاراگراف‌بندی، علائم نگارشی، اشکالات تایپی و ارجاع‌دهی مورد بررسی قرار گرفت.
یافته‌ها: تحلیل‌ داده‌ها نشان داد که ضعیف‌ترین عملکرد دانش‌آموزان در معیارهای ارجاع‌دهی (میانگین ۱.۸۶)، ساختار مقاله (۲.۴۳) و اشکالات تایپی (۲.۴۵) است. در مقابل، معیار علائم نگارشی با میانگین ۳.۱۵، واژگان (۳.۲۲) ، جملات (۲.۸۸) و پاراگراف‌بندی با میانگین ۲.۷۸، وضعیت بهتری داشتند. از جمله خطاهای رایج در این مقالات می‌توان به فقدان ساختار منسجم، کاربرد نادرست منابع، رعایت ‌نکردن استانداردهای تایپ و استفاده از زبان غیررسمی و محاوره‌ای اشاره کرد.
نتایج: نتایج این پژوهش بیانگر آن است که علی‌رغم وجود برخی توانمندی‌های زبانی اولیه در میان دانش‌آموزان، مهارت نگارش علمی در سطح مورد انتظار قرار ندارد. این مسئله بیش از هر چیز ناشی از نبود آموزش نظام‌مند در حوزه مقاله‌نویسی، ارجاع‌دهی علمی و ویرایش متون است. برگزاری کارگاه‌های آموزشی، طراحی منابع یادگیری ساده‌سازی‌ شده و گنجاندن مهارت نگارش علمی در برنامه آموزشی مدارس می‌تواند در ارتقاء کیفیت نگارش علمی دانش‌آموزان مؤثر باشد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات