ترویج علم

ترویج علم

طراحی مدل ارتقای ظرفیت جذب دانش در شتاب‌دهنده‌های ایران مبتنی بر طرح آمیخته اکتشافی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری کارآفرینی ، گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشگاه رازی، کرمانشاه
2 دانشیار، گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
3 گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشکده علوم اجتماعی، اقتصاد و کارآفرینی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
4 استادیار گروه مدیریت و کارآفرینی، دانشکده اقتصاد و کارآفرینی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
چکیده
   هدف : پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل ارتقای ظرفیت جذب دانش در شتاب‌دهنده‌های استارت­آپ ایرانی انجام گرفت.
     روش: پژوهش کنونی بر اساس یک مطالعه توسعه ای-کاربردی قرار دارد و با توجه به نوع گردآوری داده‌ها، یک مطالعه غیرآزمایشی (توصیفی) و پیمایشی مقطعی هست. از روش آمیخته (کمی-کیفی) در این تحقیق مورد استفاده قرار گرفته است. مصاحبه نیم ساختاریافته در بخش کیفی، به‌عنوان ابزار گردآوری داده‌ها است و پرسشنامه طیف لیکرت نیز در بخش کمی برای گردآوری اطلاعات مورد استفاده قرار گرفت. برای اعتبارسنجی بخش کیفی از ضریب هولستی استفاده شد و اعتبارسنجی بخش کمی نیز با اعتبار صوری و محاسبه آلفای کرونباخ صورت گرفت. جامعه آماری در بخش کیفی شامل مدیران شتاب‌دهنده‌های ایران است که با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند و با 15 مصاحبه به اشباع نظری دست پیدا شد. جامعه آماری بخش کمی شامل مدیران و کارشناسان شتاب‌دهنده‌های استارتاپ ایرانی است. حجم نمونه با فرمول کوکران 137 نفر محاسبه شد. نمونه‌گیری در بخش کمی نیز با روش تصادفی ساده صورت گرفت. برای تحلیل داده‌ها در بخش کیفی از روش گراندد تئوری و نرم‌افزار مکس­کیو­دا استفاده شد. سپس با استفاده از حداقل مربعات جزئی به اعتبارسنجی مدل ارتقای ظرفیت جذب دانش پرداخته شد.
یافته‌ها: یافته­های پژوهشی نشان داد ارتقای ظرفیت جذب دانش در برگیرنده شناسایی دانش و فناوری مورد نیاز خارجی، جذب دانش و فناوری مورد نیاز خارجی، تسهیم دانش و فناوری جذب شده و بکارگیری دانش و فناوری خارجی است.
نتیجه­گیری: نتایج این پژوهش می­تواند به عنوان الگویی جهت توسعه ظرفیت جذب دانش  استفاده شده و به این ترتیب زمینه را برای رشد و توسعه هرچه بیشتر شتاب­دهنده­ها فراهم کند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

ابوئی، ط؛ شجاعی، س؛ اقاجانی، ح. (1399). عوامل مؤثر بر آموزش کارآفرینی کسب‌وکارهای دانش بنیان در شتاب‌دهنده‌های مستقر در مراکز رشد دانشگاهی. پژوهش در نظام‌های آموزشی، 14 (44)، 95-110.
بابایی، م؛ حسنی، ص؛ فرهادی، ف. (1400). تعامل نوآوری باز با ظرفیت جذب، رهبری و فرهنگ یادگیری سازمانی در شرکت‌های دانش بنیان. مدیریت راهبردی دانش، 4 (12)، 197-228.
حسینی، ج؛ آقایی، م؛ صالحی، ج. (1398). راهکارهای رفع موانع اجرای مدیریت دانش در زنجیره تأمین استارتاپ های مواد غذایی تند مصرف. مطالعات مدیریت کسب‌وکار، 7 (30)، 79-114.
خلیل نژاد، ش؛ زارع، ر؛ وطن پرست، ر.(1399). تأثیر ظرفیت جذب بر نوآوری استراتژیک با در نظر گرفتن نقش تعدیل­گر جهت گیری استراتژیک، مدیریت بهره­وری،14(53)، 163-181
دانایی‌فرد، ح؛ اَلوانی، م؛ آذر، ع. (1393). روش شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع. تهران: انتشارات صفار.
چناری، و؛ نظرزاده، م؛ مهرآوران، ع. (1400). نقش شتاب دهنده و استارتاپ‌ها در اینشورتک صنعت بیمه، دومین همایش ملی مدیریت نوین و کسب‌وکارهای نوپا، شیراز
داوری، ع؛ رضازاده،‌ آ. (1392). مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزار PLS، تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی.
روح‌بخشان، س؛ درلیک، م. (1401). بررسی تأثیر رهبری دانش محور بر نوآوری باز از طریق نقش میانجی ظرفیت جذب. رویکردهای پژوهشی نوین در مدیریت، 6(84)، 1427-1440.
زارع، ر؛ خلیل‌نژاد، ش؛ وطنی، ا. (1400). تأثیر ظرفیت جذب دانش بر نوآوری استراتژیک با در نظر گرفتن نقش تعدیل‌گر جهت‌گیری استراتژیک. مدیریت بهره‌وری، 14(53)، 163-181.
سبزی، ز؛ عباسی، ه. (1399). تبیین اثر جهت‌گیری راهبردی و ظرفیت جذب دانش بر قابلیت‌های نوآوری کارشناسان وزارت ورزش و جوانان با ملاحظه نقش میانجی انعطاف‌پذیری راهبردی. مدیریت ورزشی، 12(3)، 721-733.
طیبی، ح؛ دانشور، م؛ اسدی، ش. (1399). تأثیر ظرفیت جذب دانش بر نوآوری استراتژیک با توجه به نقش تعدیل‌گری رقابت‎پذیری و انعطاف‌پذیری استراتژیک. مطالعات مدیریت راهبردی، 11(42)، 189-212.
عرب، م؛ میرحسینی، ز؛ سعیدی، ا. (1401). ارائه الگوی نظام‌های شتاب‌دهنده تولید علم از نظر اعضای هیئت علمی علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه‌های‌ دولتی ایران. پژوهش‌نامه علم سنجی، 8(15)، 217-238.
گرمابی، ا؛ جلالی، ا؛ توکلیان، ح. (1400). بررسی چرخه ‌های تجاری اقتصاد ایران با در نظرگرفتن اثر شتاب‌ دهنده مالی. برنامه‌ریزی و بودجه، ۲۶ (۱)، ۶۷-۳۳.
گودرزی، م؛ نقوی، م؛ بیگلر، ا. (1397). عوامل مؤثر بر موفقیت شتاب‌دهنده‌های حوزه زیست‌فناوری ایران. مدیریت نوآوری، 7 (2)، 95-112.
محمودی، ع؛ زارعی، ع؛ روحانی، ع(1398). نقش سرمایه های فکری در جذب دانش و عمکرد سازمانی (مطالعه موردی: سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران،  فصلنامه دانش شناسی ، (علوم کتابداری و اطلاع رسانی و فناوری اطلاعات)، سال دوازدهم، شماره 44 ،بهار 1398 ،از صفحه 8-66
مرادپور، م؛ پورآقاجان، ع؛ عباسی، م. (1401). ارائه الگوی سلسله‌مراتبی سنجش عملکرد شتاب‌دهنده‌های مالی در بانک‌های دولتی ایران. حسابداری دولتی، 8 (16)، 113-126.
مومنی، م؛ نظرپوری، ا؛ موسوی، ن. (1399). بررسی تأثیر مدیریت دانش مشتری بر ظرفیت نوآوری با نقش میانجی ظرفیت جذب دانش. پژوهش‌نامه مدیریت تحول, 12(1), 145-168.
 
Albort-Morant, G., Henseler, J., Cepeda-Carrión, G., & Leal-Rodríguez, A. L. (2018). Potential and realized absorptive capacity as complementary drivers of green product and process innovation performance. sustainability, 10(2), 381-402.
Algail, A., Yao, L., Abbas, M., & Baashar, Y. (2021). Assessment of knowledge process capabilities toward project management maturity: an empirical study. Journal of Knowledge Management, 26(5), 1207-1234.
Avnimelech, G., & Rechter, E. (2023). How and why accelerators enhance female entrepreneurship. Research Policy, 52(2), 619-669.
Bouguerra, Abderaouf, Kamel Mellahi,1 Keith Glaister,2 Mathew Hughes 3 and Ekrem Tatoglu. Revisiting the Concept of AbsorptiveCapacity: The Moderating Effects of Market Sensing and Responsiveness. British Journal of Management, Vol. 0, 1–21 (2020).
Backmann, J., Hoegl, M., & Cordery, J. (2015). Soaking It Up: Absorptive Capacity in Interorganizational, New Product Development Teams. Journal of Product Innovation Management, 32(6), 861–877. doi:10.1111/jpim.12295
Bogusky, A., Krout, T., Schuham, R., Neff, J., Webster, B., Fenson-Hood, K. and Pintal, C. (2015), “Impact accelerators: strategic options for development and implementation”, available at: https://matthewkingphd.com/wp-content/uploads/2016/06/Impact-Accelerators_Strategic_ Options_for_Development_and_Implementation_12_30_15
Caccamo, M., & Beckman, S. (2022). Leveraging accelerator spaces to foster knowledge communities. Technovation, 113, 102421.
Chin, W. W. (1998). The partial least squares approach to structural equation modeling. Modern methods for business research, 295(2), 295-33.
Cohen, S., & Hochberg, Y. V. (2014). Accelerating startups: The seed accelerator phenomenon.
Cohen, W. M., & Levinthal, D. A. (1990). Absorptive Capacity: A New Perspective on Learning and Innovation. Administrative Science Quarterly, 35, 128-152.
Crisan, E. L., Salanță, I. I., Beleiu, I. N., Bordean, O. N., & Bunduchi, R. (2021). A systematic literature review on accelerators. The Journal of Technology Transfer, 46(1), 62-89.
Del Sarto, N., Cazares, C. C., & Di Minin, A. (2022). Startup accelerators as an open environment: The impact on startups’ innovative performance. Technovation, 113, 102425.
Del Sarto, N., Isabelle, D.A. and Di Minin, A. (2020), “The role of accelerators in firm survival: an fsQCA analysis of Italian startups”, Technovation, Vols 90-91, 102102.
Dempwolf, C.S., Auer, J. and D’Ippolito, M. (2014), “Innovation accelerators: defining characteristics among startup assistance organizations”, Small Business Administration, pp. 1-44. Fink, A.A.
Duan, Yunlong & Liu, Shuling & Cheng, Hao & Chin, Tachia & Luo, Xuan, 2021. "The moderating effect of absorptive capacity on transnational knowledge spillover and the innovation quality of high-tech industries in host countries: Evidence from the Chinese manufacturing industry," International Journal of Production Economics, Elsevier, vol. 233(C). DOI: 10.1016/j.ijpe.2020.108019
Godfrey, Christina M.1; Kircher, Colleen1; Ashoor, Huda M.2; Ross-White, Amanda1; Glandon, Lisa3;; McSharry, Jennifer4; (2023). Absorptive capacity in the adoption of innovations in health: a scoping review JBI Evidence Synthesis 21(1):p 6-32 2023. | DOI: 10.11124/JBIES-21-00436
Gutmann, T., Maas, C., Kanbach, D. and Stubner, S. (2020), “Startups in a corporate accelerator: what is satisfying, what is relevant and what can corporates improve?”, International Journal of Entrepreneurship and Innovation Management, Vol. 24 No. 6, pp. 413-442.
Gür, U. (2021). Absorptive capacity approach to technology transfer at corporate accelerators: A systematic literature review. New Perspectives in Technology Transfer, 47(2), 51-69.
Henseler, J., Ringle, C. M., & Sarstedt, M. (2015). A new criterion for assessing discriminant validity in variance-based structural equation modeling. Journal of the academy of marketing science, 43(1), 115-135.
Holsti, O. R. (1969). Content analysis for the social sciences and humanities, Reading, MA: Addison-Wesley.
Kanwal ,F , Tang, Chunyong. , Atiq, Ur Rehman, , Kanwal ,T., & Fawad Sharif, S. M. (2020): Knowledge absorptive capacity and project innovativeness: the moderating role of internal and external social capital, Knowledge Management Research & Practice,DOI:10.1080/14778238.2020.178596.
Kurnia, A., Wicaksono, A., & Mustikawati, T. (2022). Knowledge Management Maturity Assessment at Balai Besar POM in Serang. In Journal of International Conference Proceedings, 4(3), 108-128.
Liao, S.-H., Chen, C.-C., Hu, D.-C., Chung, Y.-c., & Yang, M.-J. (2017). Developing a sustainable competitive advantage: absorptive capacity, knowledge transfer and organizational learning. The, Journal of Technology Transfer, 42(6), pp: 1431–1450.
Lin C, Wu Y-J, Chang C, Wang W, Lee C-Y. (2012). The alliance innovation performance of R&D alliances—the absorptive capacity perspective. Technovation.;32(5), pp:282-92
Marrucci, L., Iannone, F., Daddi, T., & Iraldo, F. (2022). Antecedents of absorptive capacity in the development of circular economy business models of small and medium enterprises. Business Strategy and the Environment, 31(1), 532-544.
Metcalf, L. E., Katona, T. M., & York, J. L. (2021). University startup accelerators: startup launchpads or vehicles for entrepreneurial learning?. Entrepreneurship Education and Pedagogy, 4(4), 666-701.
Moschner, S. L., Fink, A. A., Kurpjuweit, S., Wagner, S. M., & Herstatt, C. (2019). Toward a better understanding of corporate accelerator models. Business Horizons, 62(5), 637-647.
Muller, J. M., Buliga, O., & Voigt, K. I. (2021). The role of absorptive capacity and innovation strategy in the design of industry 4.0 business Models-A comparison between SMEs and large enterprises. European Management Journal, 39(3), 333-343.
Pauwels, C., Clarysse, B., Wright, M., & Van Hove, J. (2016). Understanding a new generation incubation model: The accelerator. Technovation, 50, 13-24.
Pereira, L., Fernandes, A., Sempiterno, M., Dias, Á., Lopes da Costa, R., & António, N. (2023). Knowledge management maturity contributes to project-based companies in an open innovation era. Journal of Open Innovation: Technology, Market, and Complexity, 7(2), 126-141.
 Polo, C., choa, G.(2020).  How business accelerators foster startups’ dynamic capabilities: A case study.
 Esic Market Economics and Business Journal.Vol. 51, Issue 1, 19-43
Rognvaldur J. Saemundssona, Marina Candib(2017) .Absorptive capacity and the identification of opportunities in new technology-based firms. Technovation 64–65 (2017) 43–49
Siachou, E., Vrontis, D., & Trichina, E. (2021). Can traditional organizations be digitally transformed by themselves? The moderating role of absorptive capacity and strategic interdependence. Journal of Business Research, 124(1), 408-421.
Spinuzzi, Clay; Cochran, Robert; Pogue, Gregory P. (2023). Linked but Desynched: An OODA Analysis of Associated Entrepreneurship Accelerator Programs. Journal of Business & Technical Communication . Jan2023, Vol. 37 Issue 1, p28-67. 40p
Tamer, K. Darvish, JING ZENG, Mohammad Rezaei Zadeh and Washik A Haak, (2020) SAHEEMOrganizational Learning of Absorptive Capacity and Innovation: Does Leadership Matter? European Management Review, Vol. 17, 83–– 100
Tenenhaus, M., Amato, S., & Esposito Vinzi, V. (2004, June). A global goodness-of-fit index for PLS structural equation modelling. In Proceedings of the XLII SIS scientific meeting (Vol. 1, pp. 739-742).
Vasileiou, K., Barnett, J., Thorpe, S., & Young, T. (2018). Characterising and justifying sample size sufficiency in interview-based studies: systematic analysis of qualitative health research over a 15-year period. BMC medical research methodology, 18(1), 1-18.
Wetzels, M., Odekerken-Schröder, G., & Van Oppen, C. (2009). Using PLS path modeling for assessing hierarchical construct models: Guidelines and empirical illustration. MIS quarterly, 177-195.
Yunlong, D , Shuling, L , Hao, C , Tachia, C. , & Xuan L. (2021).The moderating effect of absorptive capacity on transnational knowledge spillover and the innovation quality of high-tech industries in host countries: Evidence from the Chinese manufacturing industry, International Journal of Production Economics.Volume 233, March 2021, 108019
Zhang, J., Yu, H., Zhang, M., & Fan, F. (2022). Cross-national knowledge transfer, absorptive capacity, and total factor productivity: The intermediary effect test of international technology spillover. Technology Analysis & Strategic Management, 34(6), 625-640.