1
کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی، کتابدار کتابخانهعمومی جابربن حیان شهر مس سرچشمه، رفسنجان
2
دانشجوی دکترای کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران
چکیده
هدف پژوهش حاضر تحلیل محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی در مقولههای خواندن و مطالعه است. پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی و از نظر رویکرد پژوهش، کیفی است. جامعه آماری پژوهش کتاب درسی تفکر و سبک زندگی پایه هفتم در سال 1397 است. برای رسیدن به محتوای پیامهای کتاب در ارتباط با خواندن از تحلیل محتوا استفاده شد. کتاب به بطور کامل مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت و مفاهیم مرتبط با خواندن استخراج و دستهبندی گردید. سپس این مفاهیم دستهبندی و از نظر سطح انتزاع به مقوله و زیرمقوله تبدیل شدند. نتایج نشان داد کتاب به لحاظ پرداختن به عناصر مطالعه و هدایت دانشآموز در جهت شیوه صحیح مطالعه عملکرد مطلوبی برخوردار است. اما آنچه که بیش از هر چیز به چشم میآید عدم توجه کتاب حاضر به بیان صریح و شفاف مزیت خواندن و نقش آن در داشتن تفکری صحیح است. همچنین کتاب دارای فعالیتهایی است که به طور مداوم دانشآموز را ترغیب به تفکر میکند اما در هیچ قسمت از کتاب راه پاسخ به سؤالات را به دانشآموز معرفی نمیکند و تنها در قسمت طرح پژوهشی یکی از راههای جمعآوری اطلاعات را مراجعه به کتابخانه بیان میکند.
اسماعیلی اول، آرزو (1391). بررسی وضعیت مطالعهی آزاد دانشآموزان دبیرستانهای استان خوزستان و عوامل مؤثر بر آن. پایاننامه کارشناسی ارشد. دانشگاه شهید چمران اهواز. دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی
تقی پناهی، فاطمه؛ دیانی، محمدحسین (1387). بررسی عوامل موثر بر انگیزه های مطالعه در دانش آموزان ابتدایی و راهنمایی. کتابداری و اطلاعرسانی، 11 (3).
جوانبخت، میثم؛ وزیری، اسماعیل؛ یقطین، مریم (1390). بررسی میزان انعکاس موضوعات کتابداری واطلاعرسانی در کتابهای درسی دوره متوسطه و پیشدانشگاهی (شاخه نظری) در سال تحصیلی 90-1389. کتابداری و اطلاع رسانی، 14(1) (پیاپی 53)، 297-318.
حرفتی سبحانی لیل آبادی، محمد؛ پیری، موسی (1397). تحلیل محتوای کتابهای تفکر و سبک زندگی دوره اول متوسطه. مطالعات میان فرهنگی، 12 (31).
حیدری، غلامرضا؛ فرجپهلو، عبدالحسین؛ اسدنیا، ابوالفضل (1391). تحلیل عوامل ترغیب کننده و بازدارنده پژوهش در میان دانشجویان تحصیلات تکمیلی کتابداری و اطلاعرسانی ایران. فصلنامه علم اطلاعات و نسخه شناسی، 1 (2). 35-50.
دهخدا، علیاکبر (1377).لغتنامه. تهران: دانشگاه تهران، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، سازمان لغتنامه، جلد 24.
رداد، ایرج؛ مسعودی، میترا (1392). بررسی وضعیت عادات مطالعهی آزاد دانشآموزان دورهی متوسطهی شهر مشهد و عوامل مؤثر بر آن. تحقیقات اطلاعرسانی و کتابخانههای عمومی. 19 (3)، 387-407.
عمید، حسن (1389). فرهنگ فارسی عمید. ذیل «مطالعه». تهران: نشر رهیاب نوین هور.
فامیل روحانی، سیدعلی اکبر؛ خواجوی، فاطمه؛ حمیدی، محسن (1392). بررسی میزان استفاده از فناوری اطلاعات در کتابخانههای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان شهر اهواز و مشکلات و موانع موجود در بهرهگیری از آن در این کتابخانهها. فصلنامه دانششناسی. 6 (21).
فراشبندی، فیروزه؛ کاوه باغبادرانی، فریبا؛ امرایی، مرتضی و امیدی نیا، مریم (1388). تحلیل محتوای کتابهای درسی دبستان از نظر مفاهیم مربوط به کتاب و کتابخوانی. در کتابخانههای آموزشگاهی، پویاسازی نظام آموزشی و مشارکت در فرآیند یاددهی- یادگیری: مجموعه مقالات همایش دانشگاه فردوسی مشهد 3 و 4 اردیبهشت، (ص 285-300). تهران: کتابدار.
قزل ایاق، ثریا (1383). ادبیات کودکان و نوجوانان و ترویج خواندن (مواد و خدمات کتابخانهها برای کودکان و نوجوانان). تهران: سمت.
کریمی، روحالله (1394). کاستیهای کتابهای درسی تفکر و پژوهش و تفکر و سبک زندگی. فصلنامه نقد کتاب اخلاق علوم تربیتی و روانشناسی. 1 (1).
کریمیان، هاجر؛ زار، تقی؛ پیری، موسی (1395). مؤلفههای پیشگیری از اعتیاد در محتوای کتاب تفکر و سبک زندگی پایه هفتم از دیدگاه دبیران. فصلنامه اعتیاد پزوهی سوء مصرف مواد، 10 (40).
کیان، مرجان؛ منصوریان، یزدان؛ کرمشاهی امجزی، اسماعیل (1396). واکاوی نقش برنامه درسی پایه ششم ابتدایی در ترغیب دانشآموزان به مطالعه. پژوهشهای تربیتی، 34.
محسنیان، سرور(1383). بررسی نقش کتابهای درسی در دورههای ابتدایی و راهنمایی تحصیلی در ترغیب دانشآموزان به مطالعه. پایاننامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن، تهران.
معرف زاده، عبدالحمید؛ بیگدلی، زاهد؛ نعمتی، شهباز (1389). بررسی دیدگاه مسئولین کتابخانههای عمومی استان خوزستان در ارائه خدمات اطلاعاتی به کودکان خیابانی. مطالعات کتابداری و علم اطلاعات. 3 (5)، 29-48.
معزی، لیلا؛ زارعی، رضا (1395). تحلیل محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی دوره متوسطه اول در مورد ترویج و تعمیق فرهنگ حجاب بر اساس اهداف سند تحول بنیادین. فصلنامه علمی-پژوهشی زن و جامعه، 7 (3).
معین، محمد (1375). فرهنگ معین. ج3، ذیل «مطالعه». تهران: امیرکبیر.
موحدیان، قاسم؛ شاهمحمدی، گیتی (1394). بررسی رویکرد محتوایی کتابهای درسی دوره دبستان به مقولههای مرتبط با خواندن. اولین همایش ملی خواندن 28 و 29 آبان، دانشگاه کردستان.
نظری، اشرف؛ عصاره، فریده (1389). دیدگاههای دانش آموزان دبیرستانی شهرکرد در مورد عوامل ترغیب کننده و بازدارنده مطالعه آزاد. مجله مطالعات ملی کتابداری و سازماندهی اطلاعات. شماره 87.
Annamalai, S; Muniandy, B (2013). Reading Habit and Attitude among Malaysian Polytechnic Students. International Online Journal of Educational Sciences, 2013, 5 (1), 32-41
Chettri, K; Rout, S.K (2013). Reading Habits - An Overview. IOSR Journal Of Humanities And Social Science (IOSR-JHSS) Volume 14 , Issue 6 (Sep. - Oct. 2013), PP 13-17.
Mayring, P. (2000, June). Qualitative content analysis. Forum: Qualitative Social Research, 1(2), Retrieved September 23, 2019, from http://www.qualitative net/index.php/fqs/article/view/1089/2386.
Webster, N. (1970). Webster's New Twentieth Century Dictionary of the English Language. Cleveland/New York: World Publishing Company.
اسدنیا,ابوالفضل و نبی اللهی,عبدالاحد . (1398). تحلیل کیفی محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی در ارتباط با مقوله های خواندن و مطالعه. ترویج علم, 10(1), 35-52.
MLA
اسدنیا,ابوالفضل , و نبی اللهی,عبدالاحد . "تحلیل کیفی محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی در ارتباط با مقوله های خواندن و مطالعه", ترویج علم, 10, 1, 1398, 35-52.
HARVARD
اسدنیا ابوالفضل, نبی اللهی عبدالاحد. (1398). 'تحلیل کیفی محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی در ارتباط با مقوله های خواندن و مطالعه', ترویج علم, 10(1), pp. 35-52.
CHICAGO
ابوالفضل اسدنیا و عبدالاحد نبی اللهی, "تحلیل کیفی محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی در ارتباط با مقوله های خواندن و مطالعه," ترویج علم, 10 1 (1398): 35-52,
VANCOUVER
اسدنیا ابوالفضل, نبی اللهی عبدالاحد. تحلیل کیفی محتوای کتاب درسی تفکر و سبک زندگی در ارتباط با مقوله های خواندن و مطالعه. ترویج علم, 1398; 10(1): 35-52.
