کاربرد رویکرد سازگاری اکوسیستم محور در تحقق شهرهای تاب آور اقلیمی

نوع مقاله: مقاله ترویجی

نویسندگان

1 دانشیار پژوهشکده علوم محیطی دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشجوی دکترای آمایش سرزمین دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

شهرها به علت افزایش جمعیت و الگوهای پیچیده زیرساخت­ ها و خدمات در مقابل تغییرات آب وهوایی در معرض خطر بیشتری قرار دارند. اثرات ناشی از این تغییرات پیامدهای بسیاری بر سلامت، رفاه اجتماعی و سرمایه های انسانی به­ همراه دارد. در مواجهه با این اثرات، امروزه علاوه بر تلاش در راستای به کار بستن اقدام­ های کاهش گازهای گلخانه­ ای، رویکردهای سازگاری مختلف (انسان­محور و طبیعت­ محور) در برنامه­ ریزی بسیاری از شهرها تلفیق شده است. علاوه بر آن، در سال­های اخیر توجه به تاب ­آوری شهرها به شدت با سازگاری تغییرات آب و هوا پیوند خورده است و واژه تاب­ آوری اقلیمی به کرات در متون مرتبط با مدیریت شهری مورد استفاده قرار گرفته است. در این مقاله سعی بر ارائه چهارچوب مفهومی تلفیق سازگاری و عوامل مختلف آن، به منظور افزایش سازگاری در ایجاد شهرهای تاب­ آور است. از جمله رویکردهای جدید سازگاری برای رسیدن به شهرهای تاب ­آور، سازگاری اکوسیستم­محور است که در این رویکرد به کارکرد و خدمات اکوسیستم­ های مختلف و ضرورت آن در ایجاد شهرهای تاب ­آور اقلیمی توجه می­شود. بنابر مطالعات انجام شده برنامه ­ریزی در سطح شهرداری فرصت کلیدی برای تلفیق اقدام­های سازگاری اکوسیستم ­محور است. در ایران، مطالعات لازم در ارتباط با سازگاری اکوسیستم ­محور در مناطق شهری و سیاست­گذاری و تلفیق آن با تغییرات اقلیم در مدیریت و برنامه ­ریزی شهری انجام نگرفته است. با توجه به گسترش روزافزون شهرها و اثرات و شواهد  ناشی از تغییر اقلیم در آنها، توجه به طرح ­های سازگاری اکوسیستم ­محور با تغییر اقلیم در توسعه شهری ضروری به نظر می­ رسد. در این زمینه، ایجاد پایگاه اطلاعات اکولوژیک شهرها و تلفیق آن با سایر زمینه­ های دانشی و اندازه ­گیری منافع حاصل از آنها برای توجیه اقتصادی، به عنوان گام ابتدایی برای تلفیق سازگاری اکوسیستم ­محور برای نیل به شهرهای تاب ­آور اقلیمی ضروری است.

کلیدواژه‌ها


Theo Publikationsdato, Konference Sustainable Development and Planning.
Ostrom, E. (2009). A general framework for analyzing sustainability of social-ecological systems, Science 325: pp. 419-422.
Berkes, F., and C. Folke. (1998). Linking social and ecological systems: management practices and social mechanisms for building resilience. Cambridge University Press, Cambridge, UK.
pickett, S. T. A., Cadenasso, M. L., Grove, J. M., et al. (2001). Urban ecological systems: Linking terrestrial ecological, physical, and socioeconomic components of metropolitan areas.  Annual Review of Ecology and Systematics, 32 (1), pp. 127–157.
Kazmierczak, A. and Carter, J. (2010). Adaptation to climate change using green and blue infrastructure. A database of case studies. Manchester Pub.
EEA. (2012). Urban adaptation to climate change in Europe. Challenges and opportunities for cities together with supportive national and European policies. EEA report, EEA. 2/2012.
Naumann, S., G. Anzaldua, P. Berry, S. Burch, M. Davis, A. Frelih Larsen, H. Gerdes and M. Sanders. (2011). Assessment of the potential of ecosystem-based approaches to climate change adaptation and mitigation in Europe. D. E. Final report to the European Commission. Contract no. 070307/2010/580412/SER/B2. Ecologic Institute and Environmental Change Institute. Oxford University Centre for the Environment.
Vignola, R., Locatelli, B., Martinez, C., Imbach, P. (2009). Ecosystem-based adaptationto climate change: what role for policy-makers, society and scientists? Mitig.Adapt. Strategies Global Change 14, pp. 691–696.
Roberts, D, Boon, R, Diedrixhs. N, Exploring ecosystem-based adaptation in Durban, South Africa: “learning-by-doing”at the local government coal face, (2012). Environment & Urbanization International Institute for Environment and Development (IIED). Vol 24(1): 167–195. DOI: 10.1177/0956247811431412 www.sagepublications.com
Gill, S.E., Handley, J.F., Ennos, A.R., Pauleit, S. (2007). Adapting cities for climatechange: the role of the green infrastructure. Built Environ. 33, 115–133
Wamsler, C, Mainstreaming ecosystem-based adaptation: transformation toward sustainability in urban governance and planning, 1, 2, 3, Ecology and Society 20 (2): p. 30
Davoudi, S., Crawford J., Mehmood A. (eds.), ( 2009). Planning for climate change: strategies for mitigation and adaptation for spatial planners, London, Earthscan.
IPCC (2007c) Climate Change (2007): Impacts,Adaptation and Vulnerability, Contribution of Working Group II to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change,Cambridge University Press, Cambridge UK
Depietri,Y,   Fabrice G. Renaud •Giorgos Kallis, (2011). Heat waves and floods in urban areas: a policy-oriented review,of ecosystem services ,Sustain Sci
Vignola .,R.,& Locatelli .,B.,& Martinez .,C.& Imbach ,P. (2009). Ecosystem-based adaptation to climate change: what role for policy-makers, society and scientists? Mitig Adapt Strateg Glob Change 14:691–696
G. Carter, Cavan. G, Connelly. A, Simon. G, Handley. J, Kazmierczak, A. (2015). Climate change and the city: Building capacity for urban adaptation, Progress in Planning, 95, pp. 1–66
C. B. Meyer Rannow. S. (2013). Landscape ecology and climate change adaptation: new perspectives in managing the change, Reg Environ Change 13: pp.739–741.
Wamsler, C., L. Niven, T. H. Beery, T. Bramryd, N. Ekelund, K. I. Jönsson, A. Osmani, T. Palo, and S. Stålhammar. (2016). Operationalizing ecosystem-based adaptation: harnessing ecosystem services to buffer communities against climate change. Ecology and Society 21 (1): p. 31. http://dx.doi.org/10.5751/ES-08266-210131
Geneletti. D, Zardo, L. (2016). Ecosystem-based adaptation in cities: An analysis of European urban climate adaptation plans Land Use Policy, pp. 38–47.
Wamsler, C., Luederitz, C., Brink, E. (2014). Local levers for change: Mainstreamingecosystem-based adaptation into municipal planning to foster sustainabilitytransitions. Global Environ. Change 29, pp. 189–201.
Picketts, I. M., Déry, S. J., Curry, J. A. (2013). Incorporating climate change adaptationinto local plans. J. Environ. Plan., pp.37–41.
Measham, T. G., Preston, B. L., Smith, T. F., Brooke, C., Gorddard, R., Withycombe, G., Morrison, C. (2011). Adapting to climate change through local municipalplanning. Barriers Challenges, pp. 889–909.
Füssel, H. M. (2007). Adaptation planning for climate change: concepts, assessment approaches, and key lessons. Sustain. Sci. 2, pp. 265–275.
Wilkinson, C., Porter, L., & Colding, J. (2010). Metropolitan planning and resilience thinking: A practitioner’s perspective. Critical Plan- ning, 17, 2–20 Retrieved from http://www.spa.ucla.edu/critplan.