روش پژوهش مناسب در علم اطلاعات و دانش شناسی به مثابه علمی بین رشته ای: نظری به مبانی معرفت شناختی

نوع مقاله: مقاله ترویجی

نویسندگان

1 گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد

2 استادیار رشته علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه فردوسی مشهد

چکیده

هدف از این مطالعه این است که روش یا روش­های پژوهش مناسب برای علوم بین رشته­ای شناسایی شوند که علم اطلاعات و دانش شناسی نیز در این حوزه قرار دارد. از این رو، این یک مقاله مروری تحلیلی است که به برخی از مهم ترین مکتب‌های فلسفی مرتبط به روش پژوهش پرداخته و ویژگی هر کدام از آن‌ها بحث شده است. یافته‌ها حاکی از آن است که می­توان مکاتب فلسفی پوزیتویستی، پراگماتیستی، رئالیستی و پارمیندسی را دارای رویکرد تقلیل گرا دانست که به کشف قوانین حاکم بر طبیعت علاقه مندند؛ در حالی که مکاتب فلسفی اگزیستانسیالیستی و هراکلیتوسی را کل گرا دانست که به تغییر و تفاوت موجودیت‌ها توجه دارند؛ از آنجایی که این ماهیت مسئله و موضوع پژوهش است که فلسفه و رویکرد پژوهشی مناسب را معین می‌کند. از این رو برای علوم بین رشته‌ای که اغلب دارای مسائل و موضوع‌های پیچیده  و چند وجهی می‌باشند، استفاده از مکاتب فلسفی دوگانه محور افلاطونی و روش ترکیبی برای حوزه‌های بین رشته ای مناسب­تر است.  به نظر می رسد، آگاهی از این واقعیت که هر پژوهشی از یک سلسله مفروضات فلسفی پیروی می‌کند، در رابطه با اینکه چگونه باید بسیاری از مسائل اصلی رشته علم اطلاعات و دانش شناسی مطالعه شود،کاربرد دارد.

کلیدواژه‌ها